Hướng dẫn dùng Claude Code cho người mới bắt đầu

1. Claude Code là gì? (Mental model)

Hãy nghĩ Claude Code như một junior dev ngồi cạnh bạn trong terminal, có quyền đọc/sửa file và chạy lệnh trong dự án.

	Chatbot (Claude.ai web)	Claude Code
Đầu ra	Một câu trả lời / đoạn code	Đọc file → sửa code → chạy test → tự sửa lỗi → lặp lại
Bối cảnh	Bạn phải copy-paste	Tự đọc file trong repo
Vòng lặp	Một lần	act → observe → adjust → repeat
Nơi chạy	Trình duyệt	Terminal / máy bạn, trong folder dự án

Điểm mấu chốt: Claude Code hoạt động theo vòng lặp tự động trong dự án thật của bạn, không phải trong cửa sổ chat.

2. Bắt đầu nhanh (4 bước)

Mở terminal trong thư mục dự án (ví dụ repo cloudteam-einvoice) rồi gõ claude.
Chạy /init một lần — Claude quét dự án và tạo file CLAUDE.md (bộ nhớ dài hạn của dự án).
Mô tả việc cần làm bằng ngôn ngữ tự nhiên (tiếng Việt cũng được).
Theo dõi thanh % context ở đáy terminal để biết khi nào cần dọn dẹp.

3. Làm việc với file — phần quan trọng nhất

Nguyên tắc số 1: càng cụ thể càng tiết kiệm token và càng chính xác. Nếu bạn chỉ nói "sửa bug" mà không chỉ file, Claude sẽ quét cả repo và đốt token vô ích.

Cách chỉ định file

Tag file bằng @: gõ @ rồi tên file để Claude tự gợi ý đường dẫn. VD: Giải thích logic trong @app/Services/InvoiceService.php.
Chỉ định hàm/khối cụ thể thay vì cả file: "Xem hàm handleSignXml() trong @InvoiceService.php".#1
Chỉ định dòng: "Đọc @InvoiceService.php từ dòng 120 đến 180" hoặc "Sửa lỗi ở khoảng dòng 240". Claude hỗ trợ đọc theo khoảng dòng để không phải nạp cả file lớn.
Nhiều file cùng lúc: tag lần lượt @a.php @b.php để Claude so sánh/đối chiếu.

Mẹo tiết kiệm token khi đọc file

Gộp nhiều câu hỏi nhỏ vào một message thay vì hỏi rải rác (mỗi lần hỏi lại nạp context).
Với file rất lớn, yêu cầu đọc theo khoảng dòng (dòng 1–200) rồi mới đi tiếp.

4. Các lệnh `/` quan trọng nhất

Đây là bộ lệnh bạn sẽ dùng thường xuyên. Học thuộc nhóm "Daily Essentials" trước.

🔥 Daily Essentials (dùng mỗi ngày)

Lệnh	Công dụng	Khi nào dùng
`/clear`	Reset cứng — xóa sạch hội thoại, trả lại 100% context. (alias: `/reset`, `/new`)	Khi chuyển sang task hoàn toàn khác, không liên quan task cũ
`/compact`	Tóm tắt hội thoại để giải phóng context nhưng vẫn giữ ý chính. Có thể thêm chỉ dẫn: `/compact tập trung vào module auth`	Khi context > ~50–80% mà vẫn cần tiếp tục task hiện tại
`/context`	Hiển thị bản đồ token: system prompt, tools, file CLAUDE.md, lịch sử... chiếm bao nhiêu	Khi session phình to, muốn biết cái gì đang ngốn context
`/model`	Xem / đổi model đang dùng (vd chọn Opus 4.8)	Khi muốn chuyển model cho phù hợp task & chi phí
`/cost`	Thống kê token & chi phí session hiện tại	Kiểm tra tiêu hao

Phân biệt `/clear` vs `/compact` (rất hay nhầm)

	`/clear`	`/compact`
Lịch sử	Xóa sạch	Nén thành tóm tắt
Context còn lại	Trống hoàn toàn	Giữ ý chính
Dùng khi	Đổi sang việc khác hẳn	Tiếp tục cùng việc nhưng đã đầy

Quy tắc nhớ nhanh: /compact = tóm tắt & nhớ tiếp; /clear = xóa & làm lại từ đầu.

🛠️ Lệnh thiết lập & quản lý

Lệnh	Công dụng
`/init`	Quét dự án, tạo file `CLAUDE.md` (nên chạy lần đầu)
`/add-dir <path>`	Thêm thư mục khác vào phạm vi làm việc của session
`/agents`	Quản lý cấu hình các sub-agent
`/resume`	Mở lại hội thoại trước đó (kể cả cái vừa `/clear`)
`/stats`	Xem usage theo ngày, lịch sử session, model ưa dùng
`/help`	Liệt kê toàn bộ lệnh khả dụng

5. Context window & token ("trí nhớ làm việc")

Context window = bộ nhớ làm việc của Claude, đo bằng token (xấp xỉ từ; dấu câu và ký hiệu code cũng tính). Nó chứa mọi thứ: chỉ dẫn của bạn, file đã đọc, câu trả lời của Claude, file CLAUDE.md...

Quy trình "vệ sinh session" gợi ý:

Liếc thanh % ở đáy terminal trước mỗi task mới.
Tới ~50% → chạy /context xem cái gì ngốn nhiều (nếu CLAUDE.md chiếm 15% trước cả khi bắt đầu thì cần tối ưu).
/compact trước khi chạm 80%, đừng đợi auto-compact.
Đổi task không liên quan → /clear.

6. CLAUDE.md — bộ nhớ dài hạn của dự án

CLAUDE.md đặt ở gốc repo, viết bằng Markdown. Claude tự đọc nó mỗi session → nơi lý tưởng để khai báo quy ước dự án.

Nguyên tắc vàng:

Giữ ngắn gọn. Có thể bắt đầu với không có CLAUDE.md, chỉ thêm khi bạn thấy mình lặp lại một chỉ dẫn nhiều lần.
Đặt rule quan trọng lên đầu, dạng checklist.
Trỏ tới file khác thay vì nhồi hết vào: vd Đọc docs/laravel-standards.md khi sửa file PHP — Claude chỉ nạp khi cần, tiết kiệm context.
Review định kỳ vì rule dễ lỗi thời.

Ví dụ khung CLAUDE.md cho dự án Laravel + Vue/Inertia:

## Project Overview
Laravel 11 + Vue 3 + Inertia.js, MySQL, Docker (Traefik reverse proxy).

## 🚨 Critical Rules
1. ✅ Chạy `php artisan test` trước khi commit
2. ❌ Không force push lên main
3. ❌ Không commit secret / .env

## Code Style
- Đọc docs/laravel-standards.md khi sửa file PHP
- Đọc docs/vue-standards.md khi sửa file .vue/.ts/.css

## Commands
- Build/dev: docker compose up -d
- Test: php artisan test

7. Lệnh tùy chỉnh `.claude/commands/`

Bạn có thể tự tạo lệnh / riêng cho dự án: mỗi file .md trong .claude/commands/ trở thành một lệnh.

/.claude/commands/commit.md → lệnh /commit: tự git add, soạn commit message, commit.
/.claude/commands/bl.md → lệnh /bl: build sạch, xóa log cũ, chạy app, kiểm tra log.

Ngoài ra, .claude/settings.json cho phép allow-list các lệnh (vd grep) để Claude chạy mà không cần hỏi duyệt mỗi lần.

8. Best practices tổng hợp

Một task — một session sạch. Bắt đầu task lớn bằng /clear.
Chỉ định file/hàm/dòng cụ thể, đừng để Claude tự mò cả repo.
Gộp câu hỏi nhỏ vào một message.
/compact sớm (trước 80%), không đợi auto.
Để Claude tự lập kế hoạch trước khi code với task phức tạp (hỏi nó liệt kê các bước, rồi mới làm).
Yêu cầu chạy test sau khi sửa — tận dụng vòng lặp act→observe→adjust.
Dọn rác: nhắc Claude đừng rải file doc/test tạm khắp dự án.

9. Cheat sheet — copy & dán cạnh màn hình

Tình huống	Làm gì
Bắt đầu dự án mới	`/init`
Hỏi về 1 file	`@path/to/file` • chỉ định hàm/dòng
Context gần đầy, cùng task	`/compact`
Chuyển sang task khác hẳn	`/clear`
Muốn biết token đang ở đâu	`/context`
Đổi model (vd Opus 4.8)	`/model`
Kiểm tra chi phí	`/cost` / `/stats`
Mở lại hội thoại cũ	`/resume`
Quên lệnh	`/help`

10. Bước tiếp theo cho bạn

Chạy /init trong repo cloudteam-einvoice để sinh CLAUDE.md
Viết CLAUDE.md ngắn theo khung ở mục 6 (rule + trỏ tới docs/)
Tập thói quen liếc thanh % và /compact trước 80%
Tạo 1 lệnh tùy chỉnh /commit trong .claude/commands/
Thử giao 1 task thật (vd refactor 1 service eVAT) và quan sát vòng lặp act→observe→adjust

Hướng dẫn dùng Claude Code cho người mới bắt đầu

1. Claude Code là gì? (Mental model)

2. Bắt đầu nhanh (4 bước)

3. Làm việc với file — phần quan trọng nhất

Cách chỉ định file

Mẹo tiết kiệm token khi đọc file

4. Các lệnh `/` quan trọng nhất

🔥 Daily Essentials (dùng mỗi ngày)

Phân biệt `/clear` vs `/compact` (rất hay nhầm)

🛠️ Lệnh thiết lập & quản lý

5. Context window & token ("trí nhớ làm việc")

6. CLAUDE.md — bộ nhớ dài hạn của dự án

7. Lệnh tùy chỉnh `.claude/commands/`

8. Best practices tổng hợp

9. Cheat sheet — copy & dán cạnh màn hình

10. Bước tiếp theo cho bạn

Tags

Bài viết liên quan

#1. Claude Code là gì? (Mental model)

#2. Bắt đầu nhanh (4 bước)

#3. Làm việc với file — phần quan trọng nhất

#Cách chỉ định file

#Mẹo tiết kiệm token khi đọc file

#4. Các lệnh / quan trọng nhất

#🔥 Daily Essentials (dùng mỗi ngày)

#Phân biệt /clear vs /compact (rất hay nhầm)

#🛠️ Lệnh thiết lập & quản lý

#5. Context window & token ("trí nhớ làm việc")

#6. CLAUDE.md — bộ nhớ dài hạn của dự án

#7. Lệnh tùy chỉnh .claude/commands/

#8. Best practices tổng hợp

#9. Cheat sheet — copy & dán cạnh màn hình

#10. Bước tiếp theo cho bạn

Tags

Bài viết liên quan

1. Claude Code là gì? (Mental model)

2. Bắt đầu nhanh (4 bước)

3. Làm việc với file — phần quan trọng nhất

Cách chỉ định file

Mẹo tiết kiệm token khi đọc file

4. Các lệnh `/` quan trọng nhất

🔥 Daily Essentials (dùng mỗi ngày)

Phân biệt `/clear` vs `/compact` (rất hay nhầm)

🛠️ Lệnh thiết lập & quản lý

5. Context window & token ("trí nhớ làm việc")

6. CLAUDE.md — bộ nhớ dài hạn của dự án

7. Lệnh tùy chỉnh `.claude/commands/`

8. Best practices tổng hợp

9. Cheat sheet — copy & dán cạnh màn hình

10. Bước tiếp theo cho bạn